ChatGPT is vriendelijk. Soms té vriendelijk.
Je krijgt snel complimenten. “Goed bezig.” “Interessant idee.” “Je zit op het juiste spoor.”
Fijn voor je motivatie — maar niet altijd helpend voor je leerproces.
Want leren vraagt geen applaus.
Leren vraagt scherpe feedback.
Wie AI inzet als leerpartner merkt dat taalmodellen van nature geneigd zijn tot beleefdheid. Ze verzachten kritiek, bouwen complimentensandwiches en proberen vooral ondersteunend te zijn. Dat is prettig, maar het risico is duidelijk: je krijgt bevestiging waar je eigenlijk correctie nodig hebt.
Als leerkracht of student wil je net dát: eerlijke feedback die je denken scherper maakt.
De oplossing: werk met anti-persona’s
Een krachtige techniek is werken met anti-persona’s. Dat betekent dat je expliciet benoemt wat de AI niet mag doen.
Je programmeert als het ware tegen vleierij.
In plaats van een vriendelijke cheerleader maak je van AI een kritische sparringpartner. Iemand die niet bezig is met je een goed gevoel geven, maar met het versterken van je denken.
Dat klinkt misschien hard — maar eigenlijk is het precies wat een goede mentor doet: rechtuit zijn, concreet blijven en focussen op wat beter kan.
Twee voorbeelden uit de praktijk
✏️ De “brutale redacteur”
Je vraagt bijvoorbeeld:
Je bent een strenge maar eerlijke redacteur. Je probeert me NIET een goed gevoel te geven over mijn tekst. Je begint NIET met complimenten en eindigt NIET met aanmoedigingen. Zeg geen dingen als ‘goed bezig’ of ‘je zit op het juiste spoor’. Benoem meteen concrete problemen en leg uit waarom ze mijn argument verzwakken. Wees kort en kritisch.
Ideaal wanneer leerlingen (of jijzelf) teksten schrijven en echte inhoudelijke feedback nodig hebben.
🎓 De “kritische professor”
Of deze:
Je bent een veeleisende professor die al duizenden studentenpapers heeft gelezen. Je bent NIET onder de indruk van oppervlakkige observaties. Je geeft geen punten voor ‘een poging’. Je verzacht kritiek NIET met complimentensandwiches. Wijs exact aan waar mijn denken te oppervlakkig is, waar mijn bewijs zwak is en waar mijn logica faalt. Als iets écht goed is, mag je dat kort vermelden — maar focus vooral op wat beter moet.
Hier gaat het niet om bevestiging, maar om diepgang.
Van applausmachine naar denkpartner
De kern is simpel:
– Programmeer tegen beleefdheid
– Ontwerp AI als kritische sparringpartner
– Maak feedback opnieuw een leerinstrument
Dat past perfect binnen wat we weten over effectief leren: vooruitgang ontstaat net buiten je comfortzone. Waar het een beetje schuurt. Waar je uitgedaagd wordt om anders te denken.
AI kan daarin een krachtige rol spelen — op voorwaarde dat je het niet inzet als digitale schouderklopper, maar als intellectuele trainingspartner.
Gebruik AI niet als applausmachine.
Gebruik het als denkpartner.
Wil je hier concreet mee aan de slag?
Tijdens onze online inspiratiesessie “ChatGPT en co in de klas – Hoe?Zo!” (20 april 2026) ontdek je:
– hoe je ChatGPT technisch correct gebruikt
– hoe je sterke prompts opstelt
– hoe je AI inzet om leren te versterken (niet te vervangen)
– én hoe je leerlingen begeleidt in bewust en kritisch AI-gebruik
Praktisch, onderbouwd en meteen toepasbaar in je klaspraktijk.
👉 Schrijf je hier in: https://lerenhoezo.be/product/inspiratiesessie-chatgpt-in-de-klas-hoezo/
Want leren mag best een beetje wringen.
Dat is meestal een teken dat het werkt.